Μώλωπες χωρίς λόγο: πότε αξίζει να τους δει γιατρός

Σχεδόν όλοι έχουμε βρει κάποια στιγμή μια μελανιά στο πόδι ή στο χέρι χωρίς να θυμόμαστε πού χτυπήσαμε. Συχνά φταίει ένα μικρό χτύπημα που δεν προσέξαμε, ιδίως όσο μεγαλώνουμε. Υπάρχουν όμως περιπτώσεις όπου οι συχνοί ή μεγάλοι μώλωπες είναι ένα σημάδι που αξίζει να το δει γιατρός. Παρακάτω θα βρείτε τι προκαλεί έναν μώλωπα, ποιοι κάνουν μελανιές πιο εύκολα και ποια σημάδια θέλουν προσοχή.

Τι είναι ο μώλωπας και πώς αλλάζει χρώμα

Ο μώλωπας, η γνωστή μελανιά, δημιουργείται όταν σπάνε μικρά αιμοφόρα αγγεία κοντά στην επιφάνεια του δέρματος, τα τριχοειδή. Το αίμα βγαίνει από τα αγγεία και μαζεύεται κάτω από το δέρμα, που παίρνει μωβ ή κόκκινο χρώμα. Καθώς ο μώλωπας υποχωρεί, μπορεί να γίνει κίτρινος ή ανοιχτοπράσινος. Συνήθως χρειάζονται 1 έως 2 εβδομάδες για να φύγει εντελώς.

Γιατί κάποιοι κάνουν μελανιές πιο εύκολα

Η ηλικία παίζει μεγάλο ρόλο. Με τα χρόνια το δέρμα γίνεται πιο λεπτό και χάνει μέρος από το λίπος που προστατεύει τα αγγεία. Έτσι, ένα μικρό χτύπημα μπορεί να αφήσει μεγάλη μελανιά. Υπάρχουν επίσης άνθρωποι που απλώς κάνουν μώλωπες πιο εύκολα από άλλους.

Σημαντικό ρόλο παίζουν και τα φάρμακα. Ορισμένα μειώνουν την ικανότητα του αίματος να πήζει, όπως:

• η ασπιρίνη, η ιβουπροφαίνη και η ναπροξένη,
• τα αντιπηκτικά, όπως η βαρφαρίνη, η απιξαμπάνη και η ηπαρίνη,
• τα αντιαιμοπεταλιακά, όπως η κλοπιδογρέλη και η τικαγρελόρη.

Κάποια αντιβιοτικά και αντικαταθλιπτικά μπορεί επίσης να επηρεάσουν την πήξη. Τα κορτικοστεροειδή κάνουν το δέρμα πιο λεπτό, οπότε κι αυτά διευκολύνουν τις μελανιές. Ακόμη και ορισμένα συμπληρώματα, όπως το ginkgo biloba, μπορεί να αυξήσουν τον κίνδυνο. Αν κάνετε εύκολα μώλωπες, μη σταματήσετε μόνοι σας κάποιο φάρμακο. Μιλήστε με τον γιατρό σας και πείτε του όλα τα συμπληρώματα που παίρνετε.

Τα σημάδια που θέλουν προσοχή

Ένας μώλωπας μετά από χτύπημα είναι κάτι συνηθισμένο. Αξίζει όμως να μιλήσετε με γιατρό αν:

• κάνετε συχνά μεγάλους μώλωπες, ιδίως στο στήθος, στην κοιλιά, στην πλάτη ή στο πρόσωπο,
• οι μώλωπες εμφανίζονται χωρίς φανερή αιτία,
• εκτός από τις μελανιές αιμορραγείτε εύκολα ή πολύ, για παράδειγμα από ένα μικρό κόψιμο,
• οι μώλωπες εμφανίστηκαν ξαφνικά ή αυξήθηκαν απότομα, κυρίως μετά από ένα νέο φάρμακο,
• έχετε μελανιές σε πολλά σημεία του σώματος ή συχνές αιμορραγίες, όπως από τη μύτη,
• και άλλα μέλη της οικογένειας κάνουν εύκολα μώλωπες ή αιμορραγούν.

Πίσω από τέτοια ευρήματα μπορεί να υπάρχουν χαμηλά αιμοπετάλια ή κάποιο πρόβλημα στη λειτουργία τους ή στις πρωτεΐνες που βοηθούν το αίμα να πήξει.

Πετέχειες και χαμηλά αιμοπετάλια

Τα αιμοπετάλια είναι κύτταρα του αίματος που βοηθούν στην πήξη. Όταν είναι λιγότερα από το κανονικό, η κατάσταση λέγεται θρομβοπενία. Τα σημάδια της μπορεί να είναι:

• εύκολοι ή πολλοί μώλωπες στο δέρμα ή μέσα στο στόμα,
• πολύ μικρές κοκκινομωβ κουκκίδες στο δέρμα, οι πετέχειες,
• αιμορραγία από τα ούλα ή τη μύτη,
• αίμα στα ούρα ή στα κόπρανα,
• ασυνήθιστα έντονη περίοδος,
• αιμορραγία από μικρά κοψίματα που κρατά περισσότερο από το συνηθισμένο.

Αν έχετε κάποιο από αυτά τα συμπτώματα, κλείστε ραντεβού με γιατρό για να γίνει εκτίμηση.

Όταν η μετακίνηση στο ιατρείο είναι δύσκολη

Για έναν ηλικιωμένο που παίρνει αντιπηκτικά ή για κάποιον που δεν μετακινείται εύκολα, η διαδρομή ως το ιατρείο δεν είναι πάντα απλή. Σε αυτές τις περιπτώσεις υπάρχει και η επιλογή της επίσκεψης στον χώρο σας. Ένας εφημερεύων αιματολόγος στο σπίτι στην Αθήνα έρχεται με φορητό εξοπλισμό. Ανάμεσα στους λόγους κλήσης που αναφέρει η υπηρεσία είναι οι εύκολοι μώλωπες, οι πετέχειες, η αιμορραγία των ούλων, τα χαμηλά αιμοπετάλια και η ρύθμιση των αντιπηκτικών.

Σύμφωνα με την υπηρεσία, η επίσκεψη περιλαμβάνει:

• ιστορικό, δηλαδή διάγνωση, αγωγή, πρόσφατες εξετάσεις και μεταγγίσεις,
• κλινική εξέταση για ωχρότητα, αιμορραγικές εκδηλώσεις, μεγάλο σπλήνα ή διογκωμένους λεμφαδένες,
• αιμοληψία και προετοιμασία του δείγματος με φορητό εξοπλισμό,
• εξήγηση των ευρημάτων και σχέδιο για τα επόμενα βήματα.

Η υπηρεσία είναι διαθέσιμη όλο το 24ωρο. Όπως αναφέρει, πριν δεσμευτείτε σας λέει σε πόση ώρα μπορεί να έρθει ο γιατρός και πόσο κοστίζει η επίσκεψη.

Τι κάνετε στο σπίτι για έναν απλό μώλωπα

Για μια μελανιά μετά από χτύπημα βοηθούν μερικά απλά βήματα:

• Ξεκούραση του σημείου που χτύπησε.
• Κρύο με παγοκύστη ή πάγο τυλιγμένο σε πανί, για 10 λεπτά κάθε 2 έως 4 ώρες, τις πρώτες 24 έως 48 ώρες.
• Επίδεσμος σταθερός αλλά όχι σφιχτός, που δεν τον φοράτε τη νύχτα.
• Ανύψωση του σημείου πιο ψηλά από το ύψος της καρδιάς.

Δείτε γιατρό αν έχετε πολύ πόνο, αν δεν μπορείτε να κινήσετε την άρθρωση, αν το πρήξιμο ή η μελανιά μεγαλώνει πολύ γρήγορα, αν χτυπήσατε το κεφάλι ή αν απλώς ανησυχείτε.

Πότε είναι επείγον

Η αιμορραγία που δεν σταματά, ακόμη και όταν πιέζετε το σημείο, είναι επείγουσα κατάσταση. Επείγουσα είναι επίσης η δυσκολία στην αναπνοή και η σύγχυση μετά από χτύπημα στο κεφάλι. Για επείγον περιστατικό καλείτε το 166 ή το 112.

Ένας απλός μώλωπας συνήθως φεύγει εντελώς σε 1 έως 2 εβδομάδες. Αυτό που μετράει είναι να προσέχετε τις αλλαγές: μελανιές χωρίς λόγο, σε ασυνήθιστα σημεία ή μαζί με άλλες αιμορραγίες. Τότε το σωστό επόμενο βήμα είναι να μιλήσετε με γιατρό, χωρίς να αλλάξετε μόνοι σας τα φάρμακά σας.

Πηγές

• Mayo Clinic, Easy bruising: Why does it happen? https://www.mayoclinic.org/healthy-lifestyle/healthy-aging/in-depth/easy-bruising/art-20045762
• Mayo Clinic, Thrombocytopenia (low platelet count): Symptoms and causes. https://www.mayoclinic.org/diseases-conditions/thrombocytopenia/symptoms-causes/syc-20378293
• healthdirect, Bumps, knocks and bruises. https://www.healthdirect.gov.au/accidents-and-injuries/bumps-knocks-and-bruises

Σχετικοί οδηγοί

Πώς να προετοιμαστείτε για βιοψία μαστού και τι να ρωτήσετεΌταν μια μαστογραφία ή ένας υπέρηχος δείχνει κάτι που χρειάζεται περαιτέρω διερεύνηση, το επόμενο βήμα είναι...Μικροδισκεκτομή για δισκοκήλη: πότε προτείνεται, πώς αναρρώνετεΟ πόνος που ξεκινά από τη μέση και κατεβαίνει στο πόδι είναι από τα πιο συχνά...Κατάλυση κολπικής μαρμαρυγής: με καθετήρα ή χειρουργικά;Όταν ο καρδιολόγος αναφέρει την «κατάλυση» (ablation) ως επιλογή για την κολπική μαρμαρυγή, οι περισσότεροι ασθενείς...